گزارش سال ۲۰۲۵ برنامه اقتصاد دیجیتال و تجارت الکترونیک (ECDE) که توسط سازمان تجارت و توسعه ملل متحد (UNCTAD) اجرا میشود، تصویری جامع از تلاشهای جهانی برای توسعه تجارت دیجیتال و کاهش شکاف فناوری ارائه میدهد. این برنامه با هدف تقویت رشد فراگیر در اقتصاد دیجیتال، کشورها را در مسیر ورود مؤثر به بازارهای آنلاین و بهرهبرداری از ظرفیتهای تجارت الکترونیک همراهی میکند.
یکی از مهمترین نقاط عطف این گزارش، توافق ژنو (Geneva Consensus) است که بار دیگر مأموریت برنامه را در حمایت از کشورهای در حال توسعه در مسیر اقتصاد دیجیتال تأیید کرد. این توافق نشان میدهد که آینده توسعه جهانی بدون دسترسی برابر به زیرساختهای دیجیتال و مشارکت فعال کشورها در اقتصاد دیجیتال امکانپذیر نیست.
در سال ۲۰۲۵، چند محور کلیدی در اجرای برنامه دنبال شد:
- انجام ارزیابیهای آمادگی تجارت الکترونیک (eTrade Readiness Assessments)
- توسعه روشهای استاندارد برای اندازهگیری تجارت دیجیتال
- توانمندسازی زنان کارآفرین از طریق ابتکار eTrade for Women
- طراحی و اجرای استراتژیهای ملی تجارت الکترونیک در کشورهای آفریقا، آسیا و اقیانوسیه
این اقدامات به کشورها کمک کرده تا جایگاه خود را در اقتصاد دیجیتال تقویت کنند و سریعتر وارد بازارهای جهانی شوند.
همکاری با کشورهایی مانند عربستان سعودی و سوئیس نقش مهمی در اجرای برنامههای آموزشی، انتقال دانش و توسعه زیرساختهای تجارت الکترونیک داشته است. این مشارکتها باعث شده بسیاری از کشورها بتوانند گامهای جدیتری در مسیر توسعه اقتصاد دیجیتال بردارند و سیاستهای مؤثرتری در این حوزه تدوین کنند.
بر اساس این گزارش، برنامه ECDE در سال ۲۰۲۶ تمرکز خود را بر موارد زیر قرار خواهد داد:
- کاهش موانع دسترسی به خدمات دیجیتال
- توسعه دستورالعملهای بینالمللی برای اندازهگیری ارزش تجارت الکترونیک
- تقویت شمول دیجیتال در کشورهای در حال توسعه
هدف نهایی، ایجاد یک اقتصاد دیجیتال فراگیر است که در آن همه کشورها بتوانند از مزایای رشد فناوری بهرهمند شوند.
گزارش سال ۲۰۲۵ نشان میدهد که برنامه ECDE تنها یک پروژه فنی نیست، بلکه تلاشی جهانی برای ساختن آیندهای عادلانهتر در دنیای دیجیتال است. آینده اقتصاد دیجیتال به میزان همکاری کشورها، کیفیت سیاستگذاریها و توانایی در کاهش شکاف دیجیتال بستگی دارد.